Open bestanden

Open bestanden

Soms krijg ik de vraag vanuit opdrachtgevers of zij de ‘open bestanden’ kunnen krijgen. Ik snap die vraag. Maar het antwoord is niet een eenvoudig ‘ja’. Er bestaan namelijk regels voor het opvragen en leveren van bestanden.

Bij veel creatieve beroepen heb je te maken met intellectuele eigendomsrechten. Zo geldt dit dus ook voor mij. De regels rondom deze rechten gelden standaard ook voor grafische / multimedia vormgevers. En op grond van die regels heeft de opdrachtgever geen recht op bestanden.

Maar ik heb toch betaald?
Ja dat klopt. Een opdrachtgever betaalt (al dan niet eenmalig) voor de gebruiksrechten van de ontwerpen en het leveren van een bestand waarmee in druk of digitaal gepubliceerd kan worden. Bijvoorbeeld een (gesloten) PDF. De gereedschap-bestanden (zoals psd, indd, tiff, eps, ai) waarmee Roland Mol DTP Solutions tot dat bestand is gekomen blijven van Roland Mol DTP Solutions. Net zoals een timmerman zijn bouwtekening niet hoeft weg te geven nadat hij een kast voor je heeft gemaakt.

Het gaat bij een grafisch product bovendien om een creatief product, gemaakt door één auteur. Daarmee is de ontwerper volgens de wet de rechthebbende voor de hele vorm van een folder, een site, een poster, een verpakking, een magazine etc. De rechthebbende, in dit geval Roland Mol DTP Solutions, kan dus (art. 1 Auteurswet) als enige bepalen wat ermee gebeurt en kan die rechten verkopen, net zoals elk ander economisch goed.

Waarom?
Er is een goede reden dat dit wettelijk in het auteursrecht is vastgelegd. Op deze manier kan ik er immers voor waken dat gesjoemeld of zelfs geknoeid wordt met de ontwerpen. Hiermee bescherm ik mijn imago, maar ook dat van de opdrachtgever: onduidelijke en onjuiste communicatie naar jouw klanten wordt voorkomen.

Oude bestanden
Roland Mol DTP Solutions bewaart vrijwel alle bestanden. Hiermee kan ik altijd teruggrijpen op eerder gemaakte ontwerpen. Tegen een geringe vergoeding kan ik voor de opdrachtgever te allen tijde bestanden (logo’s in JPEG, EPS, PDF of SVG) opzoeken en doorsturen naar de opdrachtgever of naar derden. Informeer gerust vrijblijvend naar de mogelijkheden en de kosten.

Wat betaalt/ontvangt de opdrachtgever wel?

  • PDF om eventueel elders de uitvoering te laten plaatsvinden;
  • Creativiteit van een specialist (de creatie);
  • Logo in vector-formaat (EPS of PDF).

Wat betaalt/ontvangt de opdrachtgever niet?

  • Open bestanden gemaakt met InDesign, Illustrator of Photoshop;
  • Fonts en beelden (tenzij anders overeengekomen).

Let op: ook bij de overdracht van een logo is en blijft het logo intellectueel eigendom van de maker. Dat betekent dat je het logo niet zelf mag (laten) aanpassen zonder toestemming van de maker.

Toch open bestanden overnemen?
Aan de hand van diverse factoren zoals de oorspronkelijke prijs voor het ontwerp, het toekomstig gebruik en waar en hoe het ingezet gaat worden, bepaal ik wat de overname van de open bestanden moet gaan kosten. Ik geef hiermee tenslotte mijn werk (en toekomstig werk) weg en kan ik het ontwerp niet meer bewaken.

In vrijwel elk geval zal dit dus veel hogere kosten met zich meebrengen dan wanneer je mij het oorspronkelijke ontwerp aan laat passen.

Het kan echter voorkomen dat je een open bestand overneemt die enkel op een afgesproken wijze mag worden gebruikt. Houd je je niet aan deze afspraak dan heeft Roland Mol DTP Solutions het recht jou een factuur te sturen zoals in de afspraak staat vastgelegd.